Malowane cerkwie Bukowiny

Kalendarium

Poniższe kalendarium zawiera najważniejsze daty związane z historią cerkwi i monastyrów Bukowiny na tle podstawowych dat z historii politycznej Mołdawii.

ok. 1342 - osadzenie wojewody Dragosza w Baia
ok. 1359 - przybycie Bogdana z Cuhea na Bukowinę
po 1359 - budowa cerkwi Bogdana w Radowcach (Bogdan I)
1365 (1368?) - śmierć Bogdana I
1371 - założenie biskupstwa katolickiego w Serecie (hospodar Latcu)
1375-1391 - rządy hospodara Piotra Muşata (budowa cerkwi "Mirăuţi" w Suczawie i pierwszego zamku w Suczawie)
przed 1384 - budowa cerkwi Jana Chrzciciela w Serecie (Małgorzata Piękna)
1387 - hołd lenny Piotra Muşata wobec Polski
1388 - przeniesienie stolicy hospodarskiej do Suczawy
1392 - opanowanie późniejszej Besarabii
1395 - obłożenie Mołdawii klątwą przez patriarchę Konstantynopola (wskutek prób samowolnego ustanowienia metropolii)
1399 - śmierć hospodara Stefana I prawdopodobnie w bitwie nad Worsklą
1400 - wstąpienie na tron Aleksandra Dobrego
1401 - założenie biskupstwa ormiańskiego w Suczawie
ok. 1401 - fundacja monastyru ormiańskiego "Zamca" w Suczawie
1402 - sprowadzenie ciała św. Jana Nowego do Suczawy (hospodar Aleksander Dobry)
1402 - fundacja monastyru w Bystrzycy (hospodar Aleksander Dobry)
1402-1410 - budowa pierwszego, niezachowanego monastyru Moldoviţa (hospodar Aleksander Dobry)
1408 - "wielki przywilej" dla kupców lwowskich
ok. 1410 - budowa katolickiej katedry w Baia
1410 - budowa dworu książęcego w Suczawie (hospodar Aleksander Dobry)
1414 - powstanie biskupstwa katolickiego w Baia
1420 - pierwszy najazd turecki na Mołdawię
1431 - sojusz z Litwą (ochłodzenie stosunków z Polską)
1432 - śmierć hospodara Aleksandra Dobrego
1440 - budowa pierwszej murowanej cerkwi w Probota
1456 - uznanie zwierzchnictwa osmańskiego i zapłacenie daniny przez hospodara Piotra Arona
1457 - objęcie władzy przez Stefana Wielkiego
1466-1469 - fundacja monastyru Putna (hospodar Stefan Wielki)
1467 - zwycięstwo Stefana Wielkiego nad królem węgierskim Maciejem Korwinem pod Baia
1468 - powstanie "białej cerkwi" w Baia (hospodar Stefan Wielki)
1471 - założenie biskupstwa prawosławnego w Radowcach
1475 - zwycięstwo Stefana Wielkiego nad Turkami pod Vaslui
1476 - porażka Stefana Wielkiego w walce z kolejną wyprawą turecką
1481 - budowa cerkwi w Dolheştii Mari
1481 - budowa fortyfikacji monastyru Putna (hospodar Stefan Wielki)
1484 - utrata na rzecz Turków portów czarnomorskich - Kilii i Białogrodu
1487 - fundacja cerkwi w Pătrăuţi (hospodar Stefan Wielki)
1488 - fundacja monastyru Voroneţ (hospodar Stefan Wielki)
1488 - fundacja cerkwi Sfăntu Ilie (hospodar Stefan Wielki)
1492 - uznanie przez Stefana Wielkiego zwierzchnictwa tureckiego
przed 1493 - fundacja cerkwi w Bălineşti (kanclerz Ion Tutu)
1497 - zwycięstwo Stefana Wielkiego nad wyprawą króla polskiego Jana Olbrachta
1498 - odbudowa monastyru Putna po wielkim pożarze roku 1484 (hospodar Stefan Wielki)
1500-1502 - fundacja cerkwi w Volovăţ (hospodar Stefan Wielki)
1503 - fundacja cerkwi w Arbore (Luca Arbore)
1503-1504 - fundacja cerkwi w Reuseni (hospodarowie Stefan Wielki i Bogdan III Ślepy)
1504 - śmierć hospodara Stefana Wielkiego (pochowany w monastyrze Putna)
ok. 1513 - zniszczenie cerkwi "Mirăuţi" w Suczawie
1514-1522 - budowa monastyru św. Jana Nowego w Suczawie (hospodarowie Bogdan III Ślepy i Stefaniţa)
1521 - budowa cerkwi ormiańskiej św. Krzyża w Suczawie
1522 - fundacja cerkwi w Pârhăuţi (kanclerz Gavril Trotuşanu)
1527 - objęcie władzy przez Piotra Raresza
1530 - fundacja monastyru Probota (hospodar Piotr Raresz)
1530 - fundacja monastyru Humor na miejscu starszego, z przełomu XIV i XV w. (kanclerz Teodor Bubuiog)
1530 - prawdopodobnie pierwszy zespół malowideł zewnętrznych na cerkwi w Hârlău
1531 - porażka Piotra Raresza w starciu z Polakami (hetman Jan Tarnowski) pod Obertynem
1532 - fundacja monastyru Moldoviţa na miejscu starszego (hospodar Piotr Raresz)
1532 - malowidła cerkwi monastyru Probota (metropolita Grigorie Roşca)
1532-1537 - budowa fortyfikacji monastyru Moldoviţa
1534-1535 - fundacja cerkwi św. Demetriusza w Suczawie (hospodar Piotr Raresz)
1535 - malowidła cerkwi monastyru Humor
1537 - malowidła cerkwi monastyru Moldoviţa
1537-1538 - malowidła cerkwi św. Demetriusza w Suczawie
1538-1541 - Piotr Raresz na wygnaniu
1541 - malowidła cerkwi w Arbore
1542 - fundacja monastyru Râşca (hospodar Piotr Raresz) (na miejscu drewnianej cerkwi z czasów Bogdana I)
1542 - fundacja cerkwi Zăhăreşti (Nicolae Hira)
1546 - śmierć hospodara Piotra Raresza (pochowany w monastyrze Probota)
1546-1551 - fundacja cerkwi św. Mikołaja w Suczawie
1547 - malowidła cerkwi monastyru Voroneţ, dobudowa przedsionka do niej
1550 - budowa murów monastyru Probota (synowie hospodara Piotra Raresza)
ok. 1550 - malowidła zewnętrzne cerkwi w Pătrăuţi
1551 - fundacja cerkwi Zmartwychwstania Pańskiego w Suczawie (Elena, żona Piotra Raresza)
1551 - budowa cerkwi ormiańskiej św. Szymona w Suczawie
1551-1552 - malowidła cerkwi monastyru Râşca
1552-1561 - rządy hospodara Aleksandra Lapuşneanu
1554-1558 - fundacja monastyru Slatina (hospodar Aleksander Lapuşneanu)
1559 - dobudowa przedsionka do cerkwi Bogdana w Radowcach (hospodar Aleksander Lapuşneanu)
1560 - malowidła cerkwi monastyru Slatina
1560-1561 - budowa dzwonnicy cerkwi św. Demetriusza w Suczawie (hospodar Aleksander Lapuşneanu)
1561 - budowa obwarowań monastyru Slatina
1564-1568 - ponowne rządy hospodara Aleksandra Lapuşneanu
1564 - przeniesienie siedziby hospodarskiej do Jassów
1579 - dobudowa przedsionka cerkwi w monastyrze św. Jana Nowego w Suczawie
1581-1584 - fundacja monastyru Suceviţa (biskup Jerzy Mohyła i jego brat Jeremi, późniejszy hospodar)
1595 - objęcie tronu przez Jeremiego Mohyłę
1595-1596 - malowidła cerkwi monastyru Suceviţa
przed 1597 - fundacja monastyru Todireşti (rodzina Mohyłów)
1600 - rządy w Mołdawii Michała Walecznego
1602 - budowa małej cerkwi w Dragomirna (Anastasie Crimca)
1606 - budowa obwarowań, wieży i budynku mieszkalnego monastyru ormiańskiego "Zamca" w Suczawie
1607-1609 - fundacja monastyru Dragomirna (metropolita Anastasie Crimca)
1610-1611 - wzniesienie zabudowań klasztornych, odbudowa fortyfikacji monastyru Moldoviţa (metropolita Efrem)
1611-1617 - dobudowa zachodniej części cerkwi monastyru Râşca
1612-1622 - fundacja monastyru w Solca (hospodar Stefan II Tomşa)
1626-1629 - budowa kaplicy w monastyrze św. Jana Nowego w Suczawie (metropolita Anastasie Crimca)
1627-1635 - budowa obwarowań monastyru Dragomirna (hospodar Miron Barnovschi)
1641 - budowa wieży obronnej w monastyrze Humor (hospodar Wasyl Lupu)
1642-1643 - budowa cerkwi Narodzin św. Jana w Suczawie (hospodar Wasyl Lupu)
1653 - zniszczenie monastyru Putna i obrabowanie monastyru Dragomirna przez Kozaków Tymoszki Chmielnickiego
1654-1662 - odbudowa monastyru Putna (hospodar Jerzy Stefan)
1686, 1691 - wyprawy Jana III Sobieskiego na Mołdawię, m.in. ziemne obwałowania monastyru ormiańskiego "Zamca" (hetman Jabłonowski, 1690)
1757-1760 - renowacja monastyru Putna po trzęsieniu ziemi
1775 - aneksja Bukowiny przez Austrię
1792 - polscy osadnicy w Kaczyce
1834 - powstanie polskiej wsi Nowy Sołoniec
1898-1903 - odbudowa cerkwi "Mirăuţi" w Suczawie
1918 - upadek Austro-Węgier, przyłączenie Bukowiny do Rumunii
1940 - zagarnięcie północnej części Bukowiny przez ZSRR
1993 - wpisanie na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO siedmiu malowanych cerkwi: Arbore, Humor, Moldoviţa, Pătrăuţi, Probota, Suczawa (monastyr św. Jana Nowego) i Voroneţ
2010 - dopisanie na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO cerkwi monastyru Suceviţa

 

2000-2017 Grzegorz Bednarczyk

Materiały z tej strony są objęte prawami autorskimi - zajrzyj do informacji na ten temat.